Czym jest i dla kogo została napisana?
Język niemiecki jest ważną częścią tożsamości mniejszości niemieckiej. Łączy przeszłość, teraźniejszość i przyszłość. Jednak ze względu na doświadczenia historyczne oraz współczesne wyzwania społeczne nie jest dziś oczywiste, że język niemiecki jest stale obecny w życiu rodzinnym, społecznym i publicznym.
Strategia językowa wyznacza nowe ramy dla działań językowych Mniejszości Niemieckiej w Polsce. Strategia:
- opisuje doświadczenia praktyczne
- wskazuje najważniejsze wyzwania
- formułuje konkretne cele
- postrzega działania na rzecz języka jako temat przekrojowy, łączący takie obszary jak edukacja, kultura, młodzież, media i zaangażowanie społeczne.
Szczególny nacisk położono na młodych ludzi: język niemiecki powinien być dla nich nie tylko językiem, którego się uczą, lecz także naturalną częścią ich codzienności i tożsamości.
Strategia jest jednocześnie zaproszeniem i zobowiązaniem dla wszystkich członków Mniejszości Niemieckiej. Wspólnie powinni oni zachować, wzmacniać i rozwijać język niemiecki jako żywe dziedzictwo mniejszości niemieckiej w Polsce.
Strategia językowa została opracowana przez Związek Niemieckich Stowarzyszeń Społeczno-Kulturalnych w Polsce (VdG), skonsultowana z organizacjami Mniejszości Niemieckiej z całej Polski, przyjęta przez Zarząd Związku oraz przedstawiona w maju 2026 roku delegatom wszystkich organizacji Mniejszości Niemieckiej z całej Polski. W latach 2027–2031 ma służyć organizacjom Mniejszości Niemieckiej jako drogowskaz.
Jak wygląda jej struktura?
Strategia językowa Mniejszości Niemieckiej składa się z czterech części: przedstawienia aktualnego stanu projektów językowych, analizy SWOT, macierzy TOWS oraz planu działania.
- W pierwszej części przedstawiono projekty językowe realizowane przez organizacje.
- Druga część zawiera analizę SWOT, której celem jest określenie mocnych i słabych stron organizacji i ich projektów językowych oraz szans i zagrożeń w ich otoczeniu. Uwzględnia ona czynniki wewnętrzne, na które organizacje mają wpływ, oraz czynniki zewnętrzne, których nie mogą bezpośrednio zmieniać, które jednak wpływają na realizację projektów. Analiza koncentruje się na obecnej sytuacji i uwzględnia możliwe zmiany w najbliższej przyszłości. Ze względu na różnorodne uwarunkowania regionalne zidentyfikowane czynniki nie odnoszą się w równym stopniu do wszystkich organizacji.
- W trzeciej części strategii macierz TOWS łączy te czynniki i pozwala określić strategiczne możliwości działania.
- Dokument kończy plan działania, zawierający konkretne cele i kryteria sukcesu.
Strategia stanowi ramy merytoryczne, zawierające rekomendacje i wskazówki dotyczące dalszych działań na rzecz języka niemieckiego. Ma przyczynić się do podnoszenia jakości istniejących projektów, inicjowania nowych przedsięwzięć oraz wzmacniania współpracy organizacji na poziomie regionalnym
Tekst strategii:
Strategie der Spracharbeit der Deutschen Minderheit 2027-2031
